Almanya’da Marka Tuzağı: Fahiş Fiyatlara Aynı Kalite!

Almanya’daki süpermarketlerde yan yana duran marka ürünler ve mağazaların kendi markaları arasındaki fiyat farkı bazen şaşırtıcı boyutlara ulaşıyor. Peki daha ucuz olan bu ürünler neden bu kadar uygun? Bu ürünlerin tamamı aynı fabrikada mı üretiliyor? Yoksa düşük fiyat kaliteyi de aşağı mı çekiyor? Yapılan analizler, hem tüketicilerin hem de uzmanların merak ettiği bu sorulara çarpıcı cevaplar verdi. İşte detaylar.

“Genelde Markalı Ürünlerle Aynı Kalitede”

Tüketici uzmanı Britta Schautz’a göre, “Özel markalı ürünler genelde markalı ürünlerle aynı kalitede.” Bunu kanıtlayan çok sayıda test bulunuyor. Stiftung Warentest’in 2023 analizine göre, yıllar içinde test edilen toplam 1.400 ürün arasında markalı ürünlerin ortalaması 2,8, özel markaların ortalaması ise 2,7. Yani özel markalar biraz daha iyi olarak dikkat çekti.

Marka Ürünlerin Kalitesi Zaman Zaman Daha Kötü

Marka ürünlerin zaman zaman daha kötü çıkması ise sürpriz değil. Yapılan örnek incelemeler, bazı markalı ürünlerde maliyeti düşürmek için daha ucuz içerikler kullanıldığını gösteriyor. Örneğin kimi markalı çikolatalarda sadece yapay aroma bulunurken, daha uygun fiyatlı özel markalarda gerçek vanilya ekstresi kullanılması dikkat çekiyor. Aynı şekilde markalı tost ekmeklerinde daha az tereyağı, daha fazla şeker yer alabiliyor. Bu nedenle uzmanlar, tüketicilere fiyat yerine içerik listesine bakmayı öneriyor.

Aynı Ürün, Farklı Ambalaj

Öte yandan ambalajlar farklı olsa da içeriğin aynı olabileceğinin altını çizdi. Manon ve Patrick Sieber’in geliştirdiği “Markendetektive” adlı uygulama, 10 binden fazla ürünün hangi üreticiye ait olduğunu ortaya çıkarıyor. Buna göre bazı çarpıcı örnekler şöyle:

• Golden Toast üreten firma: Aynı zamanda Lidl ve Aldi’nin tost ekmeklerini üretiyor.
• Andechser Molkerei: Rewe’nin bio skyr’ını, Aldi’nin bio yoğurdunu ve Edeka’nın bio schmand’ını üretiyor.
• Prinzenrolle Cremys: Aynı üreticiden çıkan Rewe ve Lidl özel markaları ile benzer.
• Sinnack: Kaufland’ın özel marka ekmeklerini de üretiyor.
• Leicht & Cross: Griesson de Beukelaer imzalı; aynı üretici Lidl’in özel markasında da yer alıyor.

Uzmanlar, tüketicilerin bu durumu kendilerinin de fark edebileceğini belirtti. Buna göre besin değerlerinin birebir aynı olması durumunda, ürünlerin aynı fabrikadan çıkmış olma olasılığının çok yüksek olduğu vurgulandı. Süt ürünlerinde ise ambalajdaki süt işleme merkezi kodu önemli bir ipucu veriyor.

Marketler Neden Birden Fazla Özel Marka Kulanıyor?

Rewe ve Edeka gibi zincirlerde birden fazla özel marka bulunuyor. Örneğin Edeka’da “Gut & Günstig”, “Herzstücke” ve “Genussmomente” gibi farklı seviyelerde özel markalar var. Sievers’e göre bunun nedeni “perakende market zincirleri”yle (Alm. “Discounter”) rekabet ve üst seviye markalara rakip olmak. Sievers, “Bu sayede müşteri ister tasarruf peşinde olsun ister kalite, alışverişini yine aynı marketten yapıyor. Marketler böylece her bütçeden tüketiciyi elde tutmuş oluyor.” diye belirtti.(bb)