Azerbaycan’da Başörtüsü Yasağı Protesto Ediliyor

Azerbaycan’da devlet okullarında öğrenci kıyafetlerine ilişkin yeni düzenleme ülkede başörtülu öğretmenlerle öğrencilerin okula alınmamasıyla protestolarla karşılaştı. Azerbaycan Bakanlar Kurulunun 21 Eylül’de kabul ettiği 309 sayılı karar sonrasında, okul üniformasının bütünlüğünü bozan ve laik eğitim ilkesine aykırı olduğu değerlendirilen kıyafetlere kısıtlama getirildi. Kararda başörtüsü açıkça belirtilmese de bazı okullarda başörtülü öğrencilerin derslere alınmaması hedefte başörtüsü olduğu iddialarını güçlendirdi.

Tartışma, 6 Ekim’de öğretmenlerin kıyafetlerine ilişkin yeni düzenlemenin kabul edilmesiyle genişledi. Başörtülü bazı öğretmenler, okul yönetimlerinin kendilerinden başörtülerini çıkarmalarını istediğini veya görevlerini sürdüremeyecekleri yönünde uyarıldıklarını açıkladı. Böylece uygulama, yalnızca öğrencilerin eğitim hakkını değil, öğretmenlerin çalışma hakkını da ilgilendiren bir meseleye dönüştü.

Protestoların Ardından Çok Sayıda Kişi Gözaltına Alındı

Başörtülü öğrencilerin okullara alınmamasına tepki gösteren aileler ve öğrenciler, çeşitli bölgelerde protestolar düzenledi. Sosyal medyada paylaşılan görüntülerde, okula alınmayan öğrencilerin öğretmenleriyle vedalaştığı ve arkadaşlarının uygulamaya tepki gösterdiği görüldü. Bazı okullarda öğrencilerin başörtülü arkadaşlarıyla dayanışma amacıyla dersleri boykot ettiği bildirildi.

Azerbaycan İçişleri Bakanlığı, yaptığı açıklamada kıyafet düzenlemesi çevresinde yaşanan olaylarla bağlantılı olarak çok sayıda kişinin gözaltına alındığını duyurdu. Bakanlık, gözaltına alınan kişileri kamu düzenini bozmak ve eğitim kurumlarının faaliyetlerini engellemeye çalışmakla suçladı. Ancak gözaltına alınanların eylemlerine ilişkin ayrıntıların tamamı kamuoyuyla paylaşılmadı.

Ergün: “Hiçbir Öğrenci, İnancı İle Eğitimi Arasında Bir Tercih Yapmaya Zorlanmamalı”

İslam Toplumu Millî Görüş (IGMG) Genel Başkanı Kemal Ergün de Azerbaycan’daki başörtüsü yasağını eleştirdi.

Yasakları büyük bir üzüntüyle takip ettiklerini bildiren Ergün, başörtüsüyle okula gelen öğrencilerin okula alınmaması ve derslerden çıkarılması eğitim ve öğrenim hakkını yok saymak olduğunu ifade etti.

Ergün şu ifadeleri kullandı: “Hiçbir öğrenci, inancı ile eğitimi arasında bir tercih yapmaya zorlanmamalıdır. İnanç özgürlüğü temel bir haktır. Azerbaycanlı yetkilileri, öğrencilerin mağduriyetine son vermeye ve herkesin inancıyla özgürce eğitim alabildiği bir ortamı sağlamaya davet ediyoruz.”

Kılıçdaroğlu: Kadınları Özgür Bırakın

Bu arada CHP Genel Başkanı Kemal Kılıçdaroğlu, Azerbaycan’daki gelişmelere ilişkin yaptığı açıklamada Türkiye’nin geçmişte başörtüsü konusunda yaşadığı sorunları hatırlattı. Kadınların başı açık veya kapalı olmalarına göre ayrıştırılmasına karşı çıkan Kılıçdaroğlu, şu ifadeleri kullandı:

“Kadınların ‘başı açık, başı kapalı’ diye ayrılması doğru değil. İsteyen başını açar, isteyen başını kapatır.”

Türkiye’nin bu konuda ağır bir sınavdan geçtiğini belirten Kılıçdaroğlu, Azerbaycan’a seslenerek kadınların kıyafetlerini özgürce seçebilmeleri gerektiğini söyledi. Başörtülü öğrencilerin eğitim hakkının engellenmesini eleştiren Kılıçdaroğlu, laikliğin güvencesinin başörtüsü değil, demokrasi ve insan haklarına saygı olduğunu vurguladı.

Bakü ve Ankara Arasında Siyasi Gerilim

Başörtüsü tartışması, Azerbaycan ile Türkiye arasındaki siyasi söylemlere de yansıdı. Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev, ülkesinin yaşam tarzına dışarıdan müdahale edilmemesi gerektiği yönünde açıklama yaptı. Sözleri doğrudan Türkiye’yi hedef almasa da ülkede yaşanan gelişmeler üzerine Türkiye’de düzenlenen protestolarla ilişkilendirildi.

Middle East Eye’ın haberine göre, Bakü yönetimi Türkiye’den gelen tepkilerin gerilimi artırdığını savunurken Ankara yönetimi konuyu diplomatik bir krize dönüştürmemeye çalışıyor. İki ülke arasındaki yakın ilişkilere rağmen tartışma, laiklik, din özgürlüğü ve devletin eğitim kurumlarındaki kıyafet kurallarını belirleme yetkisi konularını yeniden gündeme taşıdı.

Azerbaycan Anayasası ülkeyi laik bir devlet olarak tanımlarken din özgürlüğünü de güvence altına alıyor. Tartışmanın merkezinde ise kıyafet kurallarının uygulanmasının öğrencilerin eğitim hakkını ve öğretmenlerin çalışma özgürlüğünü ne ölçüde etkilediği sorusu bulunuyor.