“Ruh Eşi Bulunur mu, Olunur mu?”

“Ruh eşimi buldum.” Bu cümleyi kimi zaman bir filmde duyar, kimi zaman sosyal medyada okuruz. Bazen de yıllardır yan yana yürüyen bir çift için söyleriz. Birbirlerini konuşmadan anlayan, aynı şeylere gülen, zor zamanlarda birbirlerinin yanında duran iki insanı gördüğümüzde, “Demek ki birbirleri için yaratılmışlar.” diye düşünürüz.

Dinimizde “Ruh Eşi” Var mı?

Dinimiz açısından bakıldığında “ruh eşi” veya “ruh ikizi”, Kur’an ve sünnette evlilikle ilgili temel bir kavram olarak karşımıza çıkmaz. Dolayısıyla her insan için yaratılmış, dünyanın bir yerinde onu bekleyen ve mutlaka bulması gereken tek bir kişinin bulunduğunu dinî bir hakikat olarak kabul etmek doğru değildir.

Bununla birlikte yüce kitabımız Kur’an’ın, evliliği anlatırken kullandığı dil oldukça dikkat çekicidir. Rûm suresinin 21. ayetinde eşler arasında “sevgi ve merhamet” var edildiği ve insanın eşinde huzur bulduğu bildirilir. Burada çizilen tablo, iki kusursuz insanın mucizevi biçimde birbirini bulmasından ziyade, iki insan arasında oluşan huzur, muhabbet ve merhamete işaret eder.

Belki de bu nedenle İslam açısından asıl mesele “Ruh eşimi buldum mu?” sorusundan önce, “Eşime huzur veren, merhamet gösteren ve güven duyabileceği bir insan olabiliyor muyum?” sorusudur.

Psikoloji Ruh Eşi İçin Ne Diyor?

Psikolojide ruh eşi bilimsel olarak kanıtlanmış, insanın doğuştan eşleştirildiği belirli bir kişiyi ifade eden bir kavram değildir. Daha çok bir insanla hissedilen güçlü yakınlığı, anlaşılmayı, güveni ve uyumu tarif eden romantik bir düşüncedir.

İlişki psikolojisinde ise ilginç bir ayrım vardır: Bazı insanlar başarılı ilişkinin temelini “doğru kişiyi bulmakta”, bazıları ise ilişkiyi birlikte geliştirmekte görür. Ruh eşi düşüncesi aşırıya vardığında, insan eşinden neredeyse kusursuz bir uyum bekleyebilir. İlk ciddi anlaşmazlıkta da “Demek ki doğru insan bu değilmiş.” düşüncesine kapılabilir. Oysa sağlıklı ilişkilerde farklılıklar, anlaşmazlıklar ve zaman zaman hayal kırıklıkları yaşanması olağandır.

Sevgi her zaman aynı düşünmek değildir. Bazen farklı düşündüğümüz hâlde birbirimizi incitmeden konuşabilmektir.

AİLE | 2 Ocak 2025 Mutlu Evliliğin ‘Sırrı’ Olur Mu?

Kusursuz Eşi Ararken…

Günümüzde sosyal medya ve popüler kültür, ilişkilere dair beklentilerimizi de etkiliyor. Mutlu çiftlerin birkaç saniyelik görüntülerini görüyor fakat o ilişkinin arkasındaki sabrı, tartışmaları, fedakârlıkları ve birlikte geçirilen yılları görmüyoruz. Böylece zihnimizde kusursuz bir eş ve kusursuz bir evlilik tasavvuru oluşabiliyor.

Bu durum özellikle evlilik arayışındaki insan için yorucu olabilir. Karşısına çıkan kişiyi tanımaktan çok, zihnindeki “ruh eşi” kalıbına uyup uymadığını sorgulamaya başlayabilir. Evlilikte ise eşini olduğu hâliyle görmek yerine hayalindeki kişiyle karşılaştırabilir.

Oysa aile hayatı iki kusursuz insanın karşılaşması değildir. İki farklı ailede büyümüş, farklı tecrübeler yaşamış, farklı huyları ve eksikleri bulunan iki insanın ortak bir hayat kurmasıdır.

Yıllardır aynı evde yaşayan, birlikte çocuk büyüten, hastalıkta birbirinin başında bekleyen, ekonomik sıkıntıları birlikte aşan, kimi zaman tartışıp sonra yeniden aynı sofraya oturan iki insan düşünelim. İlk tanıştıkları gün birbirlerinin “ruh eşi” olduklarını bilmiyorlardı belki. Fakat yıllar geçtikçe birbirlerinin sesinden ne hissettiklerini anlayacak kadar yakınlaştılar.

Belki ruh eşliği tam da burada başlıyordur.

Bir insanı tanıdığımız anda yaşadığımız bir histe değil; onu tanımaya devam etmekte, kusurlarına rağmen sevmekte, zor gününde elini bırakmamakta…

Dinimizin eşler arasında öne çıkardığı sevgi, merhamet ve huzur da bize başka bir pencere açıyor: Mesele yalnızca “Benim için doğru insan kim?” değildir. Bir başka insan için doğru eş olabilmek de en az bunun kadar önemlidir.

Çünkü belki de ruh eşi bulunmaz; iki insan yıllar boyunca birbirine emek vererek ruh eşi olur.