Sağlık

Uykunun Fazlası Da Azı Da Zarar: İdeali 8 Saat

Uzun ve yorucu bir günün ardından uyumak gibisi yoktur. Vücudumuzun dinlenmesi için kaliteli bir uyku önemlidir. Peki, uykunu almış olmak için kaç saat uyuman gerektiğini biliyor musun?
02 Kasım 2022
@Shutterstock

İdeal uyku süresi olan 8 saatten az ya da fazla uyunduğunda yaşam süresinin azaldığını, ek rahatsızlıkların ortaya çıktığını belirten uzmanlar, çok uyuduğumuzda, az uyuduğumuz zaman var olan ölüm riskinden daha fazla riskin ortaya çıktığını savunuyorlar. Az ya da fazla uyumanın insan sağlığına etkileri ve sağlıklı bir uyku için dikkat edilmesi gerekenlere ilişkin değerlendirmelerde bulunan uzmanlar, uykuda zamanın, derinliğin ve kalitenin önemli olduğunu, bunun 1930’ların başından bu yana kanıtlandığını ifade ettiler.

Aile | 5 Şubat 2021 Müslüman Bir Kişi Depresyon Yaşayabilir mi? 5 Şubat 2021

7 SAATTEN AZ UYKU YAŞAM SÜRESİNİ AZALTIYOR

Medipol Mega Üniversite Hastanesi Uyku Kliniği Sorumlusu Prof. Dr. Muhammed Emin Akkoyunlu, evre 1, evre 2, evre 3 ve REM olarak çeşitli evrelere ayrılan uykuda, evre 3 ve REM’in derinliğinde azalma varsa ve kişi derin uyuyamıyorsa uyku kalitesinde de değişiklikler meydana geldiğini belirtti.

Bu değişiklikleri “hafıza sorunları, duygusal bozukluklar, koroner arter gibi hastalıklar, tansiyon ve şekerin kontrol altına alınamaması” şeklinde sıralayan, uykunun kalitesinin, derinliğinin, saatinin ve bölünmemesinin oldukça önemli olduğunu anlatan Akkoyunlu, şu uyarılarda bulundu:

“8 saat olan ideal uyku süresi 7 saatten az ya da 9 saatten fazla uyunduğunda patolojik durum söz konusu hâle geliyor. Uyku süresi 7 saatten az olduğunda yaşam süresi ciddi şekilde azalıyor, kalp hastalıkları gibi ek rahatsızlıklar ortaya çıkıyor, 9 saatin üzerine çıktığında da ölüm riski artıyor. Yani ‘Çok uyudum, bu daha iyi.’ düşüncesi yanlış. Çok uyuduğunuzda, az uyuduğunuz zaman var olan ölüm riskinden daha fazla risk ortaya çıkıyor.”

İnsan psikolojisinin sağlıklı olması için beynin iki türlü çalıştığını dile getiren Akkoyunlu, duyguların beynin bazal kısmı denilen çekirdekler tarafından kontrol edildiğini, bunların daha heyecanlı tepkiler verilmesini, kızma, ağlama, üzülme ve sevinme gibi eylemleri sağladığını, beynin ön bölgesindeki “frontal lob” denilen prefrontal bölgesinin de “Sakin ol, şimdi değil.” şeklinde uyarılar yolladığını ifade etti.

Prof. Dr. Akkoyunlu, bunlar arasındaki dengenin uykunun sağladığı entegrasyonla olgunlaştığını, uyku az ya da kalitesiz olduğunda ya da uyunamadığında beynin prefrontal korteksindeki baskılayıcı tavrın duygusal coşku üzerinde ortadan kalktığına dikkati çekti. Akkoyunlu, bu nedenle duygusal patlamalar yaşanan ve kızarken sevinilen dengesizlik durumunun yaşandığını vurguladı.

Uyku bozukluğunun hafızada bozulmalara da neden olduğunu, kişinin anlama ve yorumlama kabiliyetini azalttığını aktaran Akkoyunlu, bunların depresyon, ajitasyon bazen de önü alınamayan toplumsal kaoslara yol açtığını kaydetti. Akkoyunlu, uyku probleminin, hesaplamalarda sorunlar oluşturduğunun, kaza riskini mesela vinç operatörlüğü gibi dikkat gerektiren işlerde ciddi şekilde kaza oranlarını artırdığının altını çizdi.

Sağlık | 13 Ocak 2021 Uzmanlardan Uyarı: Uykunuzu Ertelemeyin! 13 Ocak 2021

UYKU RUH SAĞLIĞININ KORUNMASINI SAĞLIYOR

Prof. Dr. Akkoyunlu, uykunun, beyinde kısa hafızanın uzun hafızaya aktarılmasını ve kısa hafızanın yeniden boşaltılmasını sağladığını, ön belleği boşaltarak uzun belleğe aldığını anlatarak, “Eğer ders çalışmak için uyumuyorsanız yanlış yapıyorsunuz çünkü bilgiler ön bellekte kalacak. Alt belleğe aktarılamayacağı için de çok kısa sürede bilgiler unutulacaktır.” ifadelerini kullandı.

Uykusuz kalındığında motor kompleksin birlikte çalışması gereken işlerin yapılmasının engelleneceğini belirten Akkoyunlu, “Bilişsel fonksiyon denilen kısımda, gece uyku esnasında gün içindeki streslerin atıldığı, dinlenme durumunun yaşandığı bir ana geçilir. Ayrıca, kalp damar sisteminin biraz daha sakinleşmesi ve tansiyonun düşmesi sağlanır, böylece tansiyon dengelenir. Uyku alınmazsa bunlar bozulur.” diye konuştu. Prof. Dr. Akkoyunlu, düzgün bir uyku gerçekleşmediğinde, buna başlamadan önce salgılanan ve “mutluluk hormonu” diye bilinen melatoninin salgılanamadığını, bunun da kanser dahil birçok hastalığı tetiklediğini ifade etti. Büyüme hormonunun sadece uykuda salgılandığına dikkati çeken Akkoyunlu, gelişimini tamamlamamış birisi için bunun ciddi önemi olduğunu anlattı.

Doktor Sezai ak ile kalp ameliyatının tehlikelerini ve tedavi sürecini konuştuk. Sağlık | 10 Ocak 2020 Kalp Ameliyatının Tehlikeleri Nelerdir? Kalp Ameliyatlarında Risk Nedir? 10 Ocak 2020

CİLDİN GÜZELLEŞMESİ UYKUYA BAĞLIDIR

Prof. Dr. Akkoyunlu, bu hormonun erişkinlerde vücudun yenilenmesini, yıpranmış veya eskimiş dokuların yıkılarak oraya yeni dokuların gelmesini sağladığına değinerek, şunları kaydetti:

“Bu sistemi bozduğunuzda erken yaşlanmalar, kırışıklıklar, saç ağarması gibi birçok duruma neden olur. Cildin güzelleşmesi bile uykuya bağlıdır. Öğlen ekstradan bir saat uyuduğunuzda, cildinizdeki nemin dahi dengelendiğini görürsünüz. Uyku sırasında leptin ghrelin hormonları aktif salgılanır. Bunlar gece boyunca bizi tok tutar. Bu hormonlar karaciğerde gün boyunca biriken gıdanın fazlalıklarını, kaloriyi kana vererek gece yemek yemenizi engeller ve çok daha yüksek miktarda kalori harcarsınız. Bunlar sizin kilonuzu dengeler. Uyku bozukluğu olanlarda en sık gördüğümüz şey, karaciğer yağlanmasıdır. Özetle kilonun düzenlenmesi, erken yaşlanmanın önlenmesi, karaciğer, beyin, kalp ve ruh sağlığı açısından uyku oldukça değerlidir.”

Reklam (İç Sayfa)

Pin It on Pinterest

Paylaş