Türkiyede’ki Gelir ve Mal Varlığı Takipte mi?

Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD) anaşmaları çerçevesinde yürürlüğe giren ototmatik bilgi paylaşımı sonrasında Almanya başta olmak üzere Avrupa ülkeleri ile Türkiye arasında banka hesap bakiyeleri, faiz ve temettü gelirleri gibi finansal bilgiler ilgili ülkelerin vergi idaresine otomatik olarak iletilmeye başladı. Bu sistem, OECD’nin Ortak Raporlama Standardı (CRS / AEOI) kapsamında işliyor ve Almanya başta olmak üzere ilgili ülkelerde yaşayan Türk vatandaşlarının Türkiye’deki finansal durumlarının Alman maliyesi tarafından takip edilmesini sağlıyor
Otomatik bilgi paylaşımı hem banka hesap numaralarını hem de hesap bakiyelerini kapsıyor; böylece örneğin Almanya’daki vergi daireleri, Türkiye’deki hesaplardan elde edilen gelirleri tespit edebiliyor.

Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması’nın Rolü

Öte yandan ülkeler arasında imzalanan Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması (ÇVÖA) da iki ülke arasında mali bilgilerin paylaşılmasını ve çifte vergilendirmeyi engellemek üzere vergi incelemeleri yapılmasını mümkün kılıyor.

Örneğin Almanya–Türkiye arasında 19 Eylül 2011’de imzalanan Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması çerçevesinde de her iki ülkedeki gelirler Türkiye ile Almanya arasında paylaşılabiliyor. Bu anlaşma ile Türkiye’de kazanılan gelirlerin vergisi ödenmiş ise, Almanya’da vergi ödemeye gerek kalmıyor. Ancak, Türkiye’de ilgili gelirden alınan vergi Almanya’dan az ise, Almanya bu aradaki farkı vergi olarak isteyebiliyor. ÇVÖA mal takibinden ziyade çifte vergilendirmeyi önlemeyi amaçlıyor.

Bu anlaşma, Türkiye’de elde edilen gelirlerin örneğin Almanya’daki vergi beyannamesine dahil edilmesi gerektiğini öngörürken, aynı gelir üzerinden her iki ülkede vergilendirmeyi önlemek için mahsup mekanizması sağlayabiliyor.

Mali Veriler Otomatik, Gayrimenkul Talebe Bağlı

Otomatik bilgi paylaşımı sisteminin kapsamı genellikle finansal verilerle sınırlı: banka hesap özetleri, faiz gelirleri, temettüler gibi bilgiler sistematik olarak veri merkezlerine aktarılıyor.

Buna karşılık gayrimenkul varlıklar (ev, arsa, işyeri) otomatik olarak bildirilmediği için çoğu zaman özel bir taleple ve özel incelemeyle gündeme geliyor. Almanya’nın gayrimenkul sahipliğini öğrenebilmesi için, vergi idaresinin özel olarak bilgi talep etmesi gerekiyor.

Uzmanlardan Uyarı: Beyan Yükümlülüğü Var

Vergi uzmanları, Almanya’da ikamet eden ve Türkiye’de gelir ya da varlık elde eden kişilerin, artık bu gelir ve finansal varlıkları Alman vergi beyannamesine dahil etmeleri gerektiğini vurguluyor. Bildirilmeyen gelirler, Almanya’da vergilendirme sürecinde ortaya çıkarılırsa ceza riski doğurabiliyor.

Çifte vergilendirmeyi önleme anlaşması, beyan edilen vergilerin çifte ödenmesini engelleyebilse de, beyan edilmemiş gelirler nedeniyle vergi daireleri hem geçmişe dönük düzeltme hem de ek bildirim zorunluluğunu da gündeme getirebiliyor.

Otomatik Bilgi Değişiminden Kimler Etkileniyor?

Otomatik bilgi değişimi özellikle şu kesimleri doğrudan etkiliyor:
• Avrupa’da örneğin Almanya’da yaşayan ve Türkiye’de banka hesabı olanlar,
• Türkiye’de faiz, temettü veya diğer pasif gelir elde edenler,
• Türkiye’deki finansal yatırımlarını Almanya’da beyan etmeyenler.
Türkiye’den elde edilen kira gelirleri ve emekli maaşları gibi gelirlerin vergilendirilmesi de anlaşmaya göre farklı sınır ve kurallarla belirleniyor.