Ramazan’ı Değerlendirebildik mi?

Ramazan’ı hakkıyla değerlendirip değerlendiremediğimizi tespit etmemiz gerekir. Bu tespiti, bir takım göstergeler üzerinden yapabiliriz. Göstergeler, hayatın bütününe yansıyan bir dönüşümün olup olmadığını, olmuşsa ne kadar olduğunu gösteren alametlerdir. Ramazan ayını ruhuna uygun bir şekilde geçirme durumu, insanın iç dünyasında ve onun dışa vurumu olarak somut tutum ve davranışlarında gözle görülür olumlu değişikliklerin meydana gelip gelmediğine bakılarak anlaşılabilir. Ramazan’da iyilik, güzellik doğruluk namına değişiklikler oluştu mu, oluştuysa ne kadar ve onları bayramdan sonra sürdürüyor muyum? Bu gibi soruların cevaplarını vererek durumumu tespit edebilirim.

Benim dünyamda güzel tutum, davranış, alışkanlık, duyarlılık olarak neler oluştu?  Hangi kötü/yanlış/çirkin tutum ve davranışlarım, hangi alışkanlıklarım arkada kaldı? Ramazan’dan önce bende bulunmayan hangi güzelliklere şimdi sahibim ve hangi çirkinliklerimi terk etmiş durumdayım?  Mesela namaz kılma bilincim ne durumda? Namaz konusunda duyarlılığım, titizliğim arttı mı; bilinçli bir yönelişim var mı? Namazdan duyduğum haz düzeyi yükseldi mi?  Örneğin normalde sabah namazına kalkmakta zorlanan biri idiysem, Ramazan’da bundan kurtulabildim, bunun için yeni alışkanlık edindim mi ve bayram sonrasında bu alışkanlığı sürdürebiliyor muyum?  Kur’an’la ilişkimde bir değişime oldu mu; Kur’an’la bağım var idiyse kurulan bağ daha da güçlendi mi? 

Ahlâken gelişebildim mi? Öncelikle aile içi ilişkilerimde olmak üzere, günlük hayatımda başka insanlarla beraberliğimde öfke kontrolü, sabır, hoşgörü, fedakârlık ve merhamet gibi erdemler daha fazla yer buldu mu? Başta aile bireyleri olmak üzere başkalarına karşı daha anlayışlı davranıyor muyum, dilimi koruma becerim gelişti mi, kırıcı olmaktan olabildiğince kaçınma duyarlılığımda artış var mı? 

Paylaşma bilincim gelişti mi? İhtiyaç sahiplerini hatırlama, gerçekten ihtiyacı olanları araştırma, sıkıntılarını hissedip onlarla imkanlarımı paylaşma hassasiyeti bende oluştu mu veya daha da arttı mı ve bayram sonrasında bu halimi sürdürebiliyor muyum?

En büyük nimetlerden olan zamanı iyi yönetme becerimi geliştirdim mi? Zararlı olanlar şöyle dursun pek yararı olmayan meşgalelere zaman ayırmama bilincim güçlendi mi, zamanımı iyi, güzel ve doğru işlerle dolu dolu geçirme kararlılığım Ramazan’da oluştu mu, şimdi sürdürebiliyor muyum? Sigara içmek gibi yanlış alışkanlıklarımı terk edebildim mi?  Vs.

İsabetli öz değerlendirme yapabilme önümüzü açar.